Tulpen Seizoen duurt langer dan 4 maanden

Tulpen zijn net als Krokussen, Hyacinten en Narcissen bloemen uit voorjaarsbollen. Het fenomeen ‘voorjaarsbollen’ heeft ermee te maken dat deze voorjaarsbloemen door de natuur zijn voorgeprogrammeerd om in het voorjaar te bloeien. Net zoals Lelies en Dahlia’s voorbeelden zijn van zomerbollen.

Van bloemen die in het voorjaar bloeien worden de bloembollen in de zomer gekweekt en vanaf de maanden september, oktober en november in potgrond gepoot. Om stevige wortels te creëren hebben de voorjaars bolgewassen eerst een flinke koude periode nodig om daarmee een bloem met dikke- en stevige steel te laten uitkomen. Onze productspecialist Glenn ging langs bij een van onze tulpenkwekers, Van der Gulik Tulpen. Hij legt graag uit hoe hij ervoor zorgt dat er voor e-bloom stevige-en zware kwaliteitstulpen worden gefabriceerd. 

Het ‘bollen rooien’ is de nieuwe seizoenstart van de tulp

De basis voor de tulp is het oogsten van de tulpenbollen. In vakjargon bestempelt onze Decorum tulpenkweker dit proces als ‘bollen rooien’. Een bloembol is een heel bijzonder fenomeen. ‘De bloembol heeft aan de binnenkant al alles in zich om de bloem te laten bloeien. Stel je snijdt een bloembol doormidden dan zie je - op microscopisch niveau - in het hart van deze bol de bloem zelf al zitten. Via het mengen van verschillende kleuren en soorten krijgt de tulp zijn eigen identiteit. Het is dus logisch dat in het oogsten van onze tulpenbollen de kwaliteit van onze tulpen al gedeeltelijk wordt bepaald’, aldus van der Gulik.

Tulpen koppen

De meeste mensen denken dat tulpenboeren de tulpen uit de grond trekken en naar de bloemenveiling brengen. Dit is absoluut niet waar. Wij koppen de bloem van de stelen af. Daardoor gaat de sapstroom van de oude tulp naar beneden (naar de bol) toe. De afgetopte bloemkoppen worden vervolgens netjes in het midden van het tulpen pad gegooid. Voordeel daarvan is dat er in de paden geen onkruid groeit en de tulpenkoppen opdrogen. Vervolgens krijg je begin van mei een schitterend beeld van afgetopte tulpenbedden.

Bollen oogsten

Nadat de tulpen in de maand Juli volledig zijn uitgedroogd, en de nieuwe tulpenbol alle voedingsstoffen van de  oude tulp heeft opgenomen kan het oogsten van de tulpenbol beginnen. In dit proces groeit de tulpenbol onder de grond en omdat de bol de oude tulp volledig heeft leeggetrokken is de hele plant dood (zie: foto). Alle voedingsmiddelen en alles zit nu in die bol. Dus als van de bloem niets meer over is, dan is de productie van de nieuwe bloembol goed gelukt. Deze bloembol zal begin van de winter een nieuwe tulp geven die dan door e-bloom kan worden verkocht in de shop. Bloembollen worden in de maand juli machinaal geoogst, verzameld en naar de opslag gebracht.

  

Binnen 4 weken tijd wordt de gehele oogst van het veld naar de opslag verplaatst, verwerkt en geprepareerd voor een nieuwe tulpenproductie voor aankomende winter. Via grote machines op het land worden tulpenbollen van de grond vol gas in grote opslagfusten verplaatst. Hierin wordt niets gesorteerd maar wordt alleen de meeste grove aarde van de bol losgemaakt.

Tulpen sorteren en rusten

Als de tulpen van het land afkomen worden de tulpenbollen door de sorteermachine heen gehaald. Deze machine heeft twee functies. Eerst worden de laatste kluitjes van de bollen afgehaald. Vervolgens scheidt het de baby-bolletjes van de hoofdbol. In dit proces sorteert deze machine uitsluitend de te kleine tulpenbollen, de zogenaamde ‘baby-bollen’. De baby tulpenbollen gaan dan volgend jaar september de grond weer in en volgroeide bollen worden. Volgroeide tulpenbollen die wel door de machine komen worden opgeslagen in stapelbare kisten en worden 7 dagen op 26 graden bewaard. In deze 7 dagen kan de schil van de volgroeide tulpenbol afsterven.

Tulpen pellen

Met een afgestorven schil kun je de bol namelijk gemakkelijk pellen. Als je de bol te vroeg pelt beschadig je de tulp met als gevolgd dat de tulpenbol niet lekker meer kan wortelen in de broeierij. Na 7 dagen ‘knispert’ de tulpenbol door de uitgedroogde schol en is de tulpenbol dus pel rijp.

De volgende stap is het pellen van de tulpenbol. Het pellen is bedoeld om uiteindelijk alleen de hoofdbol te krijgen. Daarvoor moeten de wortels eruit en de baby-bollen eraf. Je houdt vervolgens alleen de hoofdbol en daarmee gaat er gebroeid worden.

Funfact: Tulpenbollen waar het huidje vanaf is gehaald worden kale bollen genoemd. (kop deze maar in;) ) Daarvan zegt medewerker Kees dat de haren ontbreken…

Als de tulpen bol is gepeld wordt direct de kwaliteit van de hoofdbol bepaald. Kwaliteit wordt geselecteerd in drie standaardmaten. Maat 11 is de kleinere maat, daarna volgt de meest gangbare maat 12 en daarnaast heb je nog bolmaat 15. Deze laatste maat fabriceert een hele zware tulp en hieruit wordt ook de tulp met van Decorumkwaliteit geproduceerd. Op dit moment zijn de tulpenbollen gekopt, gerooid, gesorteerd, gedroogd, gepeld en nogmaals gesorteerd in drie verschillende maten. 

De tulpen bol maten die zijn achtergebleven, en dus niet aan bovenstaand maten voldoen, krijgen nog een extra behandeling. Volgens van der Gulik worden deze aankomende tulpen op 25 graden in een speciale broeikas in 'gaasbakkies' bewaard.   Hij legt uit: 'Heel ouderwets is dat om tulpen te bewaren in gaasbakkies. In deze omgeving is het net iets warmer dan buiten. Doordat wij veel warmte geven aan deze relatief kleine bol komt daar alsnog een hele grote tulp uit. Als wij deze tulpenbollen bewaren op 20 graden – wat veel tulpenkwekers doen -  dan krijg je hele lange dunne tulpjes. Dus je moet er bij deze kleine tulpenbolletjes veel warmte in stoppen dan komt er een dikke steel en grote bloem voor terug. Nadeel is wel dat deze tulp relatief laat bloeit. De meeste kwekers willen vroeg tulpentrekken om het seizoen langer te maken. Wij kiezen voor kwaliteit; we laten tulpen langer broeien maar krijgen bomen van tulpen!'

Tulpen opslag

De drie verschillende maten krijgen, tijdens de opslag, allen dezelfde behandeling. De tulpenbollen worden een aantal weken op bepaalde temperatuur opgeslagen – een zogenaamde tussentemperatuur – zodat de bloem nog lekker kan volgroeien in de bol.
Na een aantal weken tussentemperatuur krijgt de aankomende tulp de kou periode. ‘In de koelcel bootsen wij de winter na, dat
we vernalisatie. De ene tulp heeft 13 weken kou nodig (gemiddeld 7 graden Celsius) en de andere tulpensoorten hebben tot 17 weken kou nodig’
, aldus van der Gulik. 'Het aantal weken dat een tulp kou nodig heeft bepaalt uiteindelijk wanneer wij een tulp kunnen trekken uit de kas.'

In de natuur bloeit de tulp pas in april. Dus om in december al tulpen te kunnen trekken is al heel uniek voor de bloemenveiling. En uiteindelijk met alle ervaring weet je gewoon welke tulpen al wel vroeg kunnen. Iedere tulpensoort heeft zijn eigen behandeling. De natuur bepaalt zelf welke soorten eerst in het seizoen getrokken kunnen worden. We kunnen wel sturen wanneer wij een bepaalde tulp willen hebben. Je hebt wel bepaalde vroege rode- en witte tulpen die traditioneel veel voor kerst worden gebloeid. 

Tulpen broeien en opplanten

Tulpen broeien is wat er met tulpen in de kas gebeurt. De tulp gaat in de grond of in het water. Het verschil tussen tulpen broeien in grond of water zit hem voornamelijk in het kostenaspect waarbij waterbroei voordeliger is. 'Wij als tulpenkwekers vinden nog steeds dat je uit potgrond de betere kwaliteitstulpen kan trekken. Met zand- of potgrondbroei wordt de tulp een paar gram zwaarder dan wanneer je deze in water broeit. In potgrond zit namelijk altijd meer mest- en andere voedingsstoffen die de tulp opneemt.'

Het opplanten van de tulpenbollen vindt plaats in de maanden september, oktober en november. In welke maand de tulpen precies worden opgeplant heeft niet zozeer met de soort tulp te maken maar meer wanneer je bepaalde soorten nodig hebt voor de verkoop. De tulpen die wij bijvoorbeeld met kerst of de decembermaand willen aanbieden zullen dus als eerste moeten worden opgeplant. Eigenlijk heeft de volgorde van het broeien dezelfde volgorde van opplanten. Doordat wij per tulpensoort precies de hoeveelheid, de broeitijd per soort en daarmee de maand van opplanten weten, weten wij precies van december tot en met mei welke soorten wij wanneer beschikbaar hebben.

Tulpen trekken

Wanneer de tulpen volgens onze kwaliteitsnormen uit de tulpenbol zijn gegroeid, trekken wij deze uit de potgrond en wordt het machinaal afgesneden, gebost en naar de bloemenveiling gebracht.